SEÇİMLERDE BİR İLK “SANDIK BAŞINDA TERCÜMAN HAKKI”
İstanbul’da yaşayan iki Kürt kadınının derneğimize Mart ayında yaptıkları başvuru ile başlattığımız hukuki süreç Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) 27.5.2015 tarihinde aldığı 1040 sayılı kararı ile seçimlerde bir ilk gerçekleşecek.
Okuma Yazma ve Türkçe Bilmeyen Seçmenlere Tercüman Talep Etme Hakkı
60 yaşındaki Z. D ve 55 yaşındaki D. Y Eşit Haklar İçin İzleme Derneği’nin (ESHİD) hukuksal desteğiyle YSK’na “Türkçe ve okuma yazma bilmediklerini bu nedenle BM Medeni ve Siyasal Haklar Sözleşmesi gereğince YSK tarafından hazırlanan seçmen eğitimi kamu spotlarının Kürtçe olarak da yapılması için Yüksek Seçim kurulu kararı alınması talebiyle başvuru yaptılar.
YSK başvurucuların taleplerine YSK başkanı Sadi Güven imzalı yazı ile “ 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılacak 25. Dönem Milletvekili Genel Seçimi için hazırlanan eğitim filmi Türkçe olarak hazırlanmıştır. Siyasi partiler ve adaylar tarafından yapılacak her türlü propaganda, Türkçe’nin yanı sıra farklı dil ve lehçelerde de yapılabilmektedir. Eğitim filmlerinin Kürtçe olarak da hazırlanması halinde farklı dil ve lehçelerde de hazırlanması gerekeceğinden, talebinizin karşılanma imkanı bulunmamaktadır. “ yanıtı verildi.
Başvurucular bu yanıt üzerine başvurucuların avukatları YSK’na yaptıkları itiraz başvurusunda “Müvekkillerinin taleplerinin Türkiye’nin taraf olduğu Medeni Ve siyasi haklar Sözleşmesi ve Anayasa’ya uygun olduğunu, müvekkillerinin bu konuda YSK kararı alınması talep ettiklerini ancak kurul kararı alınmadan YSK başkanı imzalı yazı ile bu haklı talebin ret edilmesinin hukuksuz olduğunu belirttiler.
Yapılan itiraz üzerine Yüksek seçim Kurulu gündemine alına başvurular konusunda 27.05.2015 tarih 1040 nolu kararı ile “Seçmen eğitimi materyalinin Türkçe dahil hiçbir dil ve leçelerde yapılmayıp, bu iş oy verme işlemi sırasında sandık kurulu başkanına verilmiştir. Nitekim kurulumuzun 04.03.2015 tarihli, 2015/292 sayılı kararı ile kabul edilen Sandık Kurullarının Oluşumu, Görev ve Yetkilerini Gösterir 135 Sayılı Genelgenin 30/b maddesi uyarınca, oy verme işleminin sandık kurulu başkanı tarafından anlatılması ve tarif edilmesi, Türkçe bilmeyenlerin talep etmesi halinde o yerde temin edilecek tercümanlar vasıtasıyla yapacağı işlemlerin anlatılması gerektiğinden seçmenin oy verme işlemi konusunda eğitildiğinin kabulü gerektiğine” kabul edildi.
Karardan Kimler Faydalanabilir
YSK bu kararı ile okuma yazma ve Türkçe bilmeyen seçmenler ve okuma yazma bilmeyen işitme engelli seçmenler 7 Haziran günü oylarını kullanırken talep etmeleri halinde sandık kurulu başkanlarının tercüman bulması ve seçmenin anladığı dilde oy kullanmanın nasıl olacağını bu tercüman vasıtasıyla seçmene anlatması gerekmektedir. Bu karar gereğince okuma yazma bilmeyen işitme engellilerin de işaret dili tercümanı bulunmasını talep etme hakkı doğmaktadır.
Derneğimize yapılan başvuruları takip edeceğiz, seçimlere ilişkin uluslararası standartların ihlal edilmesine son verilmemesi ve Türkiye’de yaşayan her seçmenin YSK hizmetlerinden eşit olarak faydalanacağı koşulların yaratılmaması halinde AİHM ve Birleşmiş Milletler komitelerine başvuru yapacağız.
