Politika Diyalog Forumu II: Türkiye’de Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Hakların İzlenmesi
3 Aralık 2025
İnsan Hakları Bilgi ve Belge Sistemleri (HURIDOCS) ile birlikte ikincisi düzenlediğimiz Politika Diyalog Forumu’nda Türkiye’de ekonomik, sosyal ve kültürel haklara (ESKH) erişimin önündeki engelleri ve çözüm önerilerini konuştuk. Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Hakların İzlenmesi: Sorunlar, Deneyimler ve Politika Önerileri başlıklı forumda üç farklı konuda panel ve “verinin eyleme dönüştürülmesine” odaklanan ortak tartışma oturumları yer aldı. Foruma, sivil toplum örgütleri, kamu kurumu temsilcileri, Türkiye’deki büyükelçilikler ve Birleşmiş Milletler temsilcileri olmak üzere 100’ün üzerinde davetli katıldı.
Forumda yer alan panel konuları (*) sırasıyla,
- Sendikal Hak ve Özgürlüklerin Kullanılması
- Koruma Altında Yetişen Çocukların Kamuda Çalışma Hakkı
- Tutuklu ve Hükümlü Çocukların Eğitim Hakkı
II. Politika Diyalog Forumu ile ilgili detaylı bilgiye ve programa buradan ulaşabilirsiniz.
Panel I: Sendikal Hak ve Özgürlüklerin İzlenmesi
Araştırmayı Yürüten Örgütler: İnsan Hakları Okulu Derneği (İHO) ve Sendikal Hak ve Özgürlükleri İzleme Ağı
Araştırmacı: Dr. Nail Dertli
Kolaylaştırıcı: Prof. Dr. Gaye Burcu Yıldız, Siyasal Bilgiler Fakültesi, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü
Araştırma bulguları Türkiye’de çalışma yaşamını şekillendiren emek hakları ve yapısal eşitsizliklere odaklandı.
- Kadın ve erkek işçilerin ayrımcılık deneyimleri niteliksel olarak farklılaşması
- Sendikal baskının sistematik ve çok boyutlu oluşu,
- Kadınlar sendikal faaliyetlerde ağır yaptırımlara daha fazla maruz kalmaları
- Genç işçilerin sendikal baskıya karşı en kırılgan grup olması öne çıkan bulgular arasında yer aldı
Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.
Panel II: Koruma Altında Yetişen Çocukların Kamuda Çalışma Hakkı
Araştırmayı Yürüten Örgütler: Hayat Sende Gençlik Akademisi Derneği ve
Malatya Yetiştirme Yurtlarından Ayrılanlar Yardımlaşma Derneği
Araştırmacı: Doç. Dr. Zeynep Sağır
Devlet koruması altında yetişmiş 18–30 yaş arası gençlerin kamu sektörüne geçiş süreçlerine ilişkin araştırmanın bulguları sunuldu. Tartışmalarda öne çıkan yapısal ve sistemik sorunlar şunlardı:
- Koruma altındaki çocukların 18 yaşında devlet bakımından ani çıkış,
- Gençlerin bağımsız yaşam için yeterli hazırlıklarının olmaması,
- Kurumsal ve psikososyal desteğin yetersizliği,
- Özellikle engelli gençleri etkileyen kesişimsel ayrımcılık pratikleri.
Araştırma ile ilgili detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.
Panel III: Tutuklu ve Hükümlü Çocukların Eğitim Hakkı
Araştırmayı Yürüten Örgütler: Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı ve FİSA Çocuk Hakları Merkezi
Araştırmacı: Dr. Emrah Kırımsoy
Kapalı kurumlarda eğitim hakkının izlenmesine ilişkin bulgularını paylaşıldığı sunumda şu noktaların altını çizildi:
- Eğitim altyapısı kağıt üzerinde görülse de kapalı kurum koşulları örgün eğitimi fiilen imkânsız olması,
- Eğitime erişim konusunda eşitlik ilkesi ihlal edilmesi,
- Eğitim ortamlarının pedagojik, sosyal ve psikososyal kriterleri karşılamaması,
- Bireyselleştirilmiş eğitim planları ve çocukların ihtiyaçlarına göre uyarlanmış esneklik mekanizmaları bulunmaması,
- Verinin erişilebilir ve şeffaf olmaması.
Araştırma ile ilgili detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.
(*) Yukarıdaki konu başlıklarını kapsayan araştırma ve izleme çalışmaları, ESHID ve HURIDOCS tarafından yürütülen ve Avrupa Birliği tarafından finanse edilen “İzleme ve Savunuculuk Ortaklıkları Yoluyla Türkiye’deki Dezavantajlı Grupların Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklarının Desteklenmesi” projesi kapsamında maddi olarak desteklenmiş, veri toplama ve raporlama konusunda ekiplere teknik destek sağlanmıştır.
